N\u00eb Parlament ka filluar procedura p\u00ebr ndryshimet kushtetuese me q\u00ebllim t\u00eb zbatimit t\u00eb Propozimit Fracez, q\u00eb midis tjerash parashikon p\u00ebrfshirjen e bullgar\u00ebve etnik\u00eb n\u00eb Kushtetut\u00ebn e Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut.<\/p>\n
Propozimi p\u00ebr aderim n\u00eb ndryshimin e Kushtetut\u00ebs \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitur nga grupi punues i Ministris\u00eb s\u00eb Drejt\u00ebsis\u00eb i p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga ekspert\u00eb, profesor\u00eb eminent\u00eb nga disa universitete t\u00eb vendit si dhe p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb partive politike.<\/p>\n
Propozimi \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitur n\u00eb baz\u00eb t\u00eb Konkluzioneve t\u00eb Kuvendit t\u00eb miratuara n\u00eb seanc\u00ebn e mbajtur m\u00eb 16.7.2022, i lidhur me Konkluzionet e K\u00ebshillit t\u00eb Bashkimit Evropian dhe q\u00ebndrimin e p\u00ebrbashk\u00ebt dhe deklarat\u00ebn hyr\u00ebse t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb takimin politik t\u00eb Konferenc\u00ebs Nd\u00ebrqeveritare p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsimin e Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut n\u00eb BE.<\/p>\n
Nd\u00ebrhyrjet i referohen shtimit t\u00eb pjes\u00ebve t\u00eb popujve n\u00eb Preambul\u00eb dhe nenet 49 dhe 78 t\u00eb Kushtetut\u00ebs, kur num\u00ebrohen pjes\u00ebt e popujve n\u00eb shtet.<\/p>\n
Tekstin integral p\u00ebr ndryshimet kushtetuese t\u00eb miratuara nga Qeveria:<\/em><\/p>\n PROPOZIM P\u00cbR QASJE N\u00cb NDRYSHIMIN E KUSHTETUT\u00cbS S\u00cb REPUBLIK\u00cbS S\u00cb MAQEDONIS\u00cb S\u00cb VERIUT ME UDH\u00cbZIM P\u00cbR NDRYSHIMIN DHE PLOT\u00cbSIM T\u00cb KUSHTETUT\u00cbS<\/p>\n I. NDRYSHIMET N\u00cb PREAMBUL\u00cbN E KUSHTETUT\u00cbS<\/em><\/p>\n N\u00eb Preambul\u00ebn e Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsuar me amendamentin IV dhe amendamentin IV t\u00eb ndryshuar me amendamentin XXXIV, pas pjes\u00ebs s\u00eb popullit boshnjak, propozohet t\u00eb shtohen pjes\u00ebt e popullit bullgar, popullit kroat, popullit malazez, popullit slloven, popullit hebre dhe popullit egjiptian.<\/p>\n II. NDRYSHIMET N\u00cb AMENDAMENTIN XXXVI Q\u00cb Z\u00cbVEND\u00cbNON NENIN 49 DHE AMENDAMENTI II<\/p>\n N\u00eb Amendamentin XXXVI t\u00eb Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut, i cili z\u00ebvend\u00ebson nenin 49 dhe amendamentin II, pas pjes\u00ebs s\u00eb popullit boshnjak, propozohet t\u00eb shtohen pjes\u00ebt e popullit bullgar, popullit kroat, popullit malazez, popullit slloven, popullit hebre dhe popullit egjiptian.<\/p>\n III. NDRYSHIMET N\u00cb AMENDAMENTIN XII Q\u00cb Z\u00cbVEND\u00cbNON NENIN 78<\/em><\/p>\n N\u00eb Amendamentin XII t\u00eb Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut, i cili i referohet Komisionit p\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebnie nd\u00ebrmjet bashk\u00ebsive, n\u00eb pik\u00ebn 1, propozohet ndryshimi i numrit t\u00eb an\u00ebtar\u00ebve dhe n\u00eb vend t\u00eb 19 an\u00ebtar\u00ebve aktual\u00eb, numri t\u00eb rritet n\u00eb 43 an\u00ebtar\u00eb, me 16 an\u00ebtar\u00eb nga radh\u00ebt e deputet\u00ebve maqedonas dhe shqiptar\u00eb n\u00eb Parlament dhe nga nj\u00eb deputet nga deputet\u00ebt bullgar\u00eb, turq, serb\u00eb, simin\u00eb, malazez\u00eb, slloven\u00eb, hebrenj dhe egjiptian\u00eb.<\/p>\n ARSYETIMI I PROPOZIMIT P\u00cbR NISJEN E NDRYSHIMEVE T\u00cb KUSHTETUT\u00cbS S\u00cb REPUBLIK\u00cbS S\u00cb MAQEDONIS\u00cb T\u00cb VERIUT<\/em><\/p>\n Bazuar n\u00eb Konkluzionet e Kuvendit t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut (\u201cGazeta zyrtare e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut\u201d nr. 161\/22), t\u00eb miratuara n\u00eb seanc\u00ebn e mbajtur m\u00eb 16.7.2022, dhe n\u00eb lidhje me pik\u00ebn 4 t\u00eb Konkluzioneve t\u00eb K\u00ebshillit t\u00eb Bashkimit Evropian, t\u00eb miratuara n\u00eb seanc\u00ebn e mbajtur m\u00eb dat\u00eb 18.7.2022 dhe n\u00eb pik\u00ebn 2 t\u00eb Komisionit t\u00eb Bashkimit Evropian n\u00eb takimin politik nd\u00ebrqeveritar konferenca tjet\u00ebr p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsimin e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut n\u00eb Bashkimin Evropian, e mbajtur m\u00eb 19.7.2022 dhe pika 15 e Deklarat\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut n\u00eb Takimin Politik t\u00eb Konferenc\u00ebs Nd\u00ebrqeveritare p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsimin e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut n\u00eb Bashkimin Evropian, ndryshimi i Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut me udh\u00ebzim p\u00ebr ndryshimin dhe plot\u00ebsimin e Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut.<\/p>\n N\u00eb frym\u00ebn e standardeve nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr mbrojtjen dhe respektimin e t\u00eb drejtave dhe lirive t\u00eb njeriut, t\u00eb p\u00ebrfshira n\u00eb Deklarat\u00ebn Universale t\u00eb OKB-s\u00eb, si dhe n\u00eb Konvent\u00ebn Nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr t\u00eb Drejtat Civile dhe Politike dhe n\u00eb Konvent\u00ebn Evropiane p\u00ebr t\u00eb Drejtat e Njeriut dhe Lirit\u00eb Themelore, dhe duke pasur parasysh se Bashkimi Evropian bazohet n\u00eb vlerat e respektimit t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, n\u00eb p\u00ebrputhje me termat e respektimit t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, respektimin e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, lirin\u00eb e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb dhe lirin\u00eb e saj nga dispozita p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim n\u00eb Bashkimin Evropian, ka vendosur dhe do t\u2019i zbatoj\u00eb obligimet e marra n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb negociatave p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut me Bashkimin Evropian q\u00eb filluan me mbajtjen e Konferenc\u00ebs s\u00eb par\u00eb Nd\u00ebrqeveritare, t\u00eb mbajtur m\u00eb 19.7.2022.<\/p>\n N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, n\u00eb q\u00ebndrimin e p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb Bashkimit Evropian t\u00eb miratuar n\u00eb Mbledhjen Politike t\u00eb Konferenc\u00ebs Nd\u00ebrqeveritare p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsimin e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut n\u00eb Bashkimin Evropian, pritet t\u00eb mund\u00ebsohet forcimi i t\u00eb drejtave t\u00eb barabarta t\u00eb komuniteteve n\u00eb funksion t\u00eb p\u00ebrmbushjes s\u00eb kritereve t\u00eb Kopenhag\u00ebs. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim, Republika e Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut ka nd\u00ebrmarr\u00eb ndryshimet p\u00ebrkat\u00ebse kushtetuese p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb Kushtetut\u00eb qytetar\u00ebt q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb t\u00eb dhe q\u00eb jan\u00eb pjes\u00eb e kombeve t\u00eb tjera.<\/p>\n T\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm se vendi yn\u00eb si entitet nd\u00ebrkomb\u00ebtar ka marr\u00eb p\u00ebrsip\u00ebr detyrimet pa m\u00ebdyshje q\u00eb duhet t\u2019i p\u00ebrmbush\u00eb me mir\u00ebbesim dhe pavar\u00ebsisht dallimeve legjitime politike mes mazhoranc\u00ebs qeveris\u00ebse dhe opozit\u00ebs, kemi besimin se nevojitet p\u00ebrgjegj\u00ebsi e p\u00ebrbashk\u00ebt n\u00eb arritjen e synimeve strategjike, nd\u00ebr t\u00eb cilat m\u00eb kryesorja \u00ebsht\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimi i plot\u00eb n\u00eb Bashkimin Evropian.<\/p>\n N\u00eb p\u00ebrputhje me karakterin multikulturor t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrkrahur zhvillimin demokratik, \u00ebsht\u00eb e nevojshme t\u00eb p\u00ebrforcohet vazhdimisht sistemi politik n\u00eb drejtim t\u00eb njohjes, edukimit, mbrojtjes, afirmimit dhe garantimit t\u00eb diversitetit kulturor, si dhe mbijetes\u00ebs s\u00eb grupeve t\u00eb ndryshme kulturore q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb territorin e vendit ton\u00eb, n\u00eb p\u00ebrputhje me kuadrin p\u00ebr normat e garantuara tashm\u00eb kushtetuese dhe kushtetuese t\u00eb garantuara tashm\u00eb me p\u00ebrfaq\u00ebsimin e parapar\u00eb me Kushtetut\u00eb dhe n\u00eb p\u00ebrputhje me frym\u00ebn e Marr\u00ebveshjes Korniz\u00eb t\u00eb Ohrit.<\/p>\n Qeveria e propozon k\u00ebt\u00eb propozim p\u00ebr ndryshimin dhe plot\u00ebsimin e Kushtetut\u00ebs, duke u nisur nga parimi kushtetues se qytetar\u00ebt e Republik\u00ebs duhet t\u00eb mbajn\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi ndaj s\u00eb tashmes dhe s\u00eb ardhmes dhe se jan\u00eb t\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm dhe mir\u00ebnjoh\u00ebs ndaj t\u00eb par\u00ebve t\u00eb tyre p\u00ebr sakrificat dhe p\u00ebrkushtimin n\u00eb p\u00ebrpjekjet e tyre p\u00ebr krijimin e nj\u00eb shteti t\u00eb pavarur dhe sovran t\u00eb Maqedonis\u00eb, si dhe \u00e7do gj\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb e vlefshme p\u00ebr ruajtjen dhe zhvillimin kulturor deri te brezi i ardhsh\u00ebm si vler\u00eb specifike kushtetuese nga Ilindeni, kryengritja maqedonase e vitit 1903, p\u00ebrmes Luft\u00ebs Nacional\u00e7lirimtare nga viti 1941 deri m\u00eb 1944, duke p\u00ebrfunduar me themelimin e shtetit modern t\u00eb pavarur dhe sovran maqedonas n\u00eb vitin 1991.<\/p>\n Republika e Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut, n\u00eb tradit\u00ebn e saj kushtetuese juridike, garanton lirin\u00eb e shprehjes, edukimin dhe zhvillimin e identitetit dhe ve\u00e7orive t\u00eb komuniteteve t\u00eb saj. N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb k\u00ebsaj garancie, Republika e Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut afirmon mbrojtjen e identitetit etnik, kulturor, gjuh\u00ebsor dhe fetar t\u00eb t\u00eb gjitha bashk\u00ebsive. Kjo tradit\u00eb kushtetuese dhe juridike ka filluar tashm\u00eb n\u00eb traditat juridiko-shtet\u00ebrore t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Krushev\u00ebs, si dhe me vendimet juridike t\u00eb p\u00ebrcaktuara n\u00eb Proklamat\u00ebn nga Seanca e Par\u00eb e ASNOM-it, dhe vazhdoi me miratimin e Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb nga viti 1991, si dhe me ndryshimet n\u00eb Kushtetut\u00eb q\u00eb rezultuan nga Marr\u00ebveshja Korniz\u00eb e Ohrit 2001. Prandaj, k\u00ebto tradita kushtetuese jan\u00eb pjes\u00eb e aspirat\u00ebs s\u00eb vendit ton\u00eb p\u00ebr integrim t\u00eb plot\u00eb n\u00eb familjen evropiane t\u00eb shteteve dhe popujve, si nj\u00eb shtet demokratik i qytetar\u00ebve t\u00eb barabart\u00eb.<\/p>\n N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, Qeveria e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut miratoi Propozimin p\u00ebr nisjen n\u00eb ndryshimin e Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut me udh\u00ebzim p\u00ebr ndryshimin dhe plot\u00ebsimin e Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut dhe ia dor\u00ebzon Kuvendit t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut.<\/p>\n Propozimi p\u00ebrmban amendamente n\u00eb Kushtetut\u00ebn e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut q\u00eb i referohen p\u00ebrfshirjes s\u00eb pjes\u00ebve t\u00eb popullit bullgar, popullit kroat, popullit malazez, popullit slloven, popullit hebre dhe popullit egjiptian n\u00eb Preambul\u00ebn e Kushtetut\u00ebs, Amendamentin XXXVI q\u00eb z\u00ebvend\u00ebson nenin 49 dhe amendamentin II, si dhe amendamentin XII q\u00eb z\u00ebvend\u00ebson amendamentin 78.<\/p>\n N\u00eb pjes\u00ebn e Preambul\u00ebs, propozohet q\u00eb p\u00ebrve\u00e7 popullit maqedonas, si dhe qytetar\u00ebve t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut q\u00eb jan\u00eb pjes\u00eb e popullit shqiptar, popullit turk, popullit vllah, serb, popullit rom dhe boshnjak, t\u00eb shtohen edhe qytetar\u00ebt q\u00eb jan\u00eb pjes\u00eb e popullit bullgar, populli kroat, populli malazez, populli slloven, populli hebre.<\/p>\n Me amendamentin XXXVI, i cili z\u00ebvend\u00ebson nenin 49 dhe amendamentin II, detyrimi kushtetues i Republik\u00ebs p\u00ebr t\u2019u kujdesur p\u00ebr diaspor\u00ebn e popullit maqedonas dhe p\u00ebr pjes\u00ebt e popullit shqiptar, popullin turk, popullin vllah, popullin serb, popullin rom, popullin boshnjak dhe t\u00eb tjer\u00ebt, propozohet t\u00eb plot\u00ebsohet me nj\u00eb detyrim kushtetues p\u00ebr popullin malazez, popullin slloven, popullin slloven p\u00ebr t\u2019u kujdesur p\u00ebr pjes\u00ebt dia. popullit, popullit hebre dhe popullit egjiptian.<\/p>\n N\u00eb Amendamentin XII, i cili z\u00ebvend\u00ebsoi nenin 78, propozohet rritja e numrit t\u00eb an\u00ebtar\u00ebve t\u00eb Komitetit p\u00ebr Marr\u00ebdh\u00ebniet Nd\u00ebrkomunitare nga 19 an\u00ebtar\u00eb ekzistues n\u00eb 43 an\u00ebtar\u00eb, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb p\u00ebrfshihen an\u00ebtar\u00eb q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsojn\u00eb pjes\u00eb t\u00eb popullit bullgar, popullit kroat, popullit malazez, popullit slloven, popullit hebre dhe popullit egjiptian. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, numri i an\u00ebtar\u00ebve, p\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb popullit maqedonas dhe pjes\u00ebs s\u00eb popullit shqiptar rritet nga 7 an\u00ebtar\u00eb ekzistues, p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb popullit maqedonas dhe 7 an\u00ebtar\u00eb, p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb pjes\u00ebs s\u00eb popullit shqiptar n\u00eb 16 an\u00ebtar\u00eb, p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb popullit maqedonas dhe 16 an\u00ebtar\u00eb q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsojn\u00eb pjes\u00ebn e popullit shqiptar me q\u00ebllim q\u00eb t\u00eb sigurohet p\u00ebrfaq\u00ebsimi i garantuar dhe t\u00eb ruhet proporcioni i miratuar n\u00eb vitin 2001 n\u00eb baz\u00eb t\u00eb Marr\u00ebveshjes Korniz\u00eb t\u00eb Ohrit.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" N\u00eb Parlament ka filluar procedura p\u00ebr ndryshimet kushtetuese me q\u00ebllim t\u00eb zbatimit t\u00eb Propozimit Fracez, q\u00eb midis tjerash parashikon p\u00ebrfshirjen e bullgar\u00ebve etnik\u00eb n\u00eb Kushtetut\u00ebn<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-12845","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-maqedoni"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12845","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=12845"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12845\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=12845"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=12845"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=12845"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}