{"id":19291,"date":"2023-10-10T12:12:43","date_gmt":"2023-10-10T10:12:43","guid":{"rendered":"https:\/\/indeks.mk\/?p=19291"},"modified":"2023-10-10T12:12:43","modified_gmt":"2023-10-10T10:12:43","slug":"shoqata-onlinemedia-mk-kerkon-dhe-propozon-zgjidhje-specifike-per-rregullimin-ligjor-te-mediave-online","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/?p=19291","title":{"rendered":"Shoqata \u201conlinemedia.mk\u201d k\u00ebrkon dhe propozon zgjidhje specifike p\u00ebr rregullimin ligjor t\u00eb mediave online"},"content":{"rendered":"<p>Si fillim nevojiten ndryshime n\u00eb Ligjin p\u00ebr Media, Ligjin p\u00ebr t\u00eb Drejtat e Autorit dhe t\u00eb Drejtat e P\u00ebraf\u00ebrta si dhe Kodin Zgjedhor.<\/p>\n<p>Ekziston nj\u00eb besim i p\u00ebrgjithsh\u00ebm se mediat online dhe platformat e rrjeteve sociale n\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut jan\u00eb burimi kryesor i keqinformimit, gjuh\u00ebs s\u00eb urrejtjes dhe shkeljes s\u00eb standardeve profesionale n\u00eb gazetari.<\/p>\n<p>Kjo \u201cdiagnoz\u00eb\u201d mund t\u00eb lexohet edhe n\u00eb raportet e Komisionit Europian. Ve\u00e7 k\u00ebsaj, vazhdimisht publikohen apele alarmante p\u00ebr t\u00eb \u201cvendosur rregull\u201d n\u00eb mediat online, p\u00ebr t\u00eb miratuar nj\u00eb \u201cligj p\u00ebr portalet\u201d apo thjesht p\u00ebr t\u2019i shfuqizuar ato.<\/p>\n<p>Arsyeja e zhurm\u00ebs s\u00eb madhe buron nga fakti se n\u00eb vendin ton\u00eb \u00ebsht\u00eb ende e v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr t\u2019u pranuar, ndon\u00ebse tashm\u00eb \u00ebsht\u00eb e konfirmuar empirikisht \u2013 anketa e fundit e Eurostat p\u00ebr vitin 2021, q\u00eb tregon se mbi 70 nga qytetar\u00ebt e Maqedonis\u00eb jan\u00eb t\u00eb informuar p\u00ebrmes internetit. Dhe kjo do t\u00eb thot\u00eb se mediat q\u00eb publikojn\u00eb p\u00ebrmbajtje n\u00eb internet jan\u00eb, n\u00eb fakt, nj\u00eb segment dominues i industris\u00eb mediatike. K\u00ebshtu \u00ebsht\u00eb n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn, k\u00ebshtu \u00ebsht\u00eb edhe k\u00ebtu.<\/p>\n<p>Shum\u00eb zhurm\u00eb, p\u00ebr fat t\u00eb keq, gjithashtu shkakton shum\u00eb stigma. Portalet k\u00ebtu tek ne akuzohen p\u00ebr t\u00eb gjitha \u201ct\u00eb k\u00ebqijat\u201d n\u00eb gazetarin\u00eb vendore, pa e njohur dhe pranuar faktin se s\u00eb paku pes\u00ebdhjet\u00eb portale informative n\u00eb internet publikojn\u00eb \u00e7do dit\u00eb nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh lajmesh, fotografish dhe p\u00ebrmbajtje t\u00eb ndryshme audiovizive, duke informuar k\u00ebshtu opinionin p\u00ebr t\u00eb gjitha ngjarjet dhe dukurit\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb t\u00eb gjitha fushat e jet\u00ebs shoq\u00ebrore, n\u00eb vend dhe n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n<p>Audienca e pret dhe e merr at\u00eb lajm n\u00eb koh\u00eb reale (me shpejt\u00ebsi pasi ndodhin ngjarjet, shpesh kur ato jan\u00eb n\u00eb zhvillim e sip\u00ebr), kryesisht p\u00ebrmes telefonit. Gjithashtu, nj\u00eb grup i madh portalesh t\u00eb specializuara n\u00eb fusha dhe tema t\u00eb caktuara publikojn\u00eb kontribute interesante, duke pasuruar k\u00ebshtu ofert\u00ebn e p\u00ebrgjithshme t\u00eb p\u00ebrmbajtjes informative n\u00eb internet.<\/p>\n<p>Koh\u00ebt e fundit, dhe m\u00eb intensivisht vitin e fundit, nj\u00eb grup prej tridhjet\u00eb portalesh interneti me ndikim kan\u00eb nisur nismat p\u00ebr rregullimin ligjor t\u00eb k\u00ebtij segmenti t\u00eb industris\u00eb mediatike dhe p\u00ebr promovimin e vet\u00ebrregullimit. S\u00eb fundmi \u00ebsht\u00eb formuar edhe Shoqata onlinemedia.mk, me ambicie p\u00ebr t\u2019i forcuar dhe udh\u00ebhequr ato iniciativa.<\/p>\n<p>Fillimisht onlinemedia.mk k\u00ebrkon ndryshime urgjente n\u00eb tri ligje: n\u00eb Ligjin p\u00ebr media, n\u00eb Ligjin p\u00ebr t\u00eb drejtat e autorit dhe t\u00eb drejtat e p\u00ebraf\u00ebrta si dhe n\u00eb Kodin zgjedhor.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb bised\u00eb me ministrin e Shoq\u00ebris\u00eb Informatike dhe Administrat\u00ebs dhe p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e partive politike LSDM, VMRO-DPMNE, BDI dhe partit\u00eb tjera, para disa muajsh theksuam nevoj\u00ebn n\u00eb Ligjin p\u00ebr Media, n\u00eb definimin e mediave online apo portaleve t\u00eb internetit, q\u00eb nuk permenden fare!, p\u00ebr t\u00eb shtuar n\u00eb ligj edhe \u201cmediat q\u00eb publikojn\u00eb p\u00ebrmbajtje n\u00ebp\u00ebrmjet internetit\u201d.<\/p>\n<p>K\u00ebshtu, t\u00eb gjitha detyrimet ligjore q\u00eb vlejn\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjitha mediat e tjera do t\u00eb zbatohen zyrtarisht edhe p\u00ebr portalet. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht duhet pasur parasysh fakti se nj\u00eb num\u00ebr i madh i portaleve t\u00eb internetit dhe atyre t\u00eb \u201cpaautorizuara\u201d respektojn\u00eb standardet profesionale t\u00eb parashikuara nga Ligji p\u00ebr Media, kodet dhe dokumentet p\u00ebrkat\u00ebse t\u00eb shoqatave gazetareske.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e onlinemedia.mk shpreh\u00ebn pajtimin e tyre q\u00eb Ligji p\u00ebr media parasheh procedur\u00eb p\u00ebr regjistrimin e portaleve t\u00eb internetit nga organi i autorizuar shtet\u00ebror, duke shprehur besimin e plot\u00eb se Qeveria do t\u00eb p\u00ebrgatis\u00eb dhe propozoj\u00eb ndryshime ligjore p\u00ebr k\u00ebt\u00eb.<\/p>\n<p>Asociacioni gjithashtu k\u00ebrkon nj\u00eb ndryshim shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb Ligjin p\u00ebr t\u00eb drejt\u00ebn e autorit dhe t\u00eb drejtat e p\u00ebraf\u00ebrta, n\u00eb p\u00ebrputhje me Direktiv\u00ebn e BE-s\u00eb 2019\/790, e cila rregullon \u00e7\u00ebshtjen e t\u00eb drejt\u00ebs s\u00eb autorit n\u00eb internet. Dometh\u00ebn\u00eb, n\u00eb p\u00ebrkufizimin e gjer\u00eb dhe n\u00eb num\u00ebrimin e plot\u00eb t\u00eb veprave q\u00eb konsiderohen t\u00eb autorit dhe q\u00eb i n\u00ebnshtrohen mbrojtjes s\u00eb t\u00eb drejt\u00ebs s\u00eb autorit, ligji yn\u00eb nuk p\u00ebrmend p\u00ebrmbajtjen mediatike.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebto arsye, duke marr\u00eb zgjidhjen e plot\u00eb nga Ligji p\u00ebr t\u00eb drejt\u00ebn e autorit dhe t\u00eb drejtat e p\u00ebraf\u00ebrta t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kroacis\u00eb nga viti 2021 (n\u00eb t\u00eb cilin zbatohet direktiva e p\u00ebrmendur e BE-s\u00eb), ne propozojm\u00eb q\u00eb n\u00eb ligj t\u00eb p\u00ebrkufizohet vepra e autorit si \u201cpun\u00eb gazetareske\u201d.<\/p>\n<p>Ashtu si shumica e ligjeve t\u00eb tjera p\u00ebr t\u00eb drejt\u00ebn e autorit dhe t\u00eb drejtat e p\u00ebraf\u00ebrta, ligjet tona parashikojn\u00eb q\u00eb pjes\u00ebt p\u00ebrb\u00ebr\u00ebse t\u00eb vepr\u00ebs s\u00eb autorit ti n\u00ebnshtrohen mbrojtjes ligjore, andaj onlinemedia.mk n\u00eb propozimin e saj p\u00ebr rinovim t\u00eb Ligjit p\u00ebr t\u00eb drejt\u00ebn e autorit dhe t\u00eb drejtat e p\u00ebraf\u00ebrta, propozon t\u00eb qart\u00ebsohet ajo dispozit\u00eb e ligjit, kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr vepr\u00ebn e autorit gazetar, me t\u00eb cil\u00ebn titulli, kopertina do t\u2019i n\u00ebnshtrohet mbrojtjes s\u00eb autorit. P\u00ebrve\u00e7 e gjith\u00eb vepra, t\u00eb n\u00ebnshtrohet mbrojtjes edhe nj\u00eb foto, kopertina, kreu i lajmit (fjalia e par\u00eb, pra paragrafi i par\u00eb i tekstit).<\/p>\n<p>T\u00eb gjitha k\u00ebto propozime, si dhe disa t\u00eb tjera q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me Ligjin p\u00ebr t\u00eb drejt\u00ebn e autorit dhe t\u00eb drejtat e p\u00ebraf\u00ebrta, jan\u00eb shpjeguar holl\u00ebsisht n\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb p\u00ebrgatitur nga Shoqata, n\u00eb t\u00eb cilin analizohen p\u00ebrvojat relevante nga bota. Ai studim i \u00ebsht\u00eb dor\u00ebzuar ministrit t\u00eb Shoq\u00ebris\u00eb Informatike dhe Administrat\u00ebs.<\/p>\n<p>Marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrmjet medias s\u00eb internetit dhe medias shtet\u00ebrore dhe t\u00eb internetit, si dhe nd\u00ebrmjet mediave online dhe grumbulluesve t\u00eb lajmeve globale dhe lokale, jan\u00eb tema aktuale kudo n\u00eb bot\u00eb. Ka p\u00ebrvoja t\u00eb ndryshme, zgjidhje dhe praktika t\u00eb mira ligjore q\u00eb mund t\u00eb zbatohen n\u00eb vendin ton\u00eb.<\/p>\n<p>Dhe kur tashm\u00eb jemi von\u00eb me \u201cfutjen\u201d e portaleve t\u00eb internetit n\u00eb Ligjin p\u00ebr Media, pse t\u00eb mos jemi n\u00eb hap me shtetet an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb, t\u00eb pakt\u00ebn n\u00eb ndryshimet e nevojshme n\u00eb Ligjin p\u00ebr t\u00eb Drejtat e Autorit dhe t\u00eb Drejtat e P\u00ebraf\u00ebrta (nga aspekti i media)?<\/p>\n<p>N\u00eb fund, onlinemedia.mk ka v\u00ebn\u00eb n\u00eb dukje nj\u00eb mjegullnaj\u00eb shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb n\u00eb Kodin Zgjedhor.<\/p>\n<p>Duke qen\u00eb se po afrohen dy cikle t\u00eb reja zgjedhore, n\u00eb vitin 2024 dhe 2025, \u00ebsht\u00eb koha p\u00ebr t\u00eb hequr at\u00eb dispozit\u00eb t\u00eb diskutueshme nga Kodi Zgjedhor. Nuk kemi mundur t\u00eb gjejm\u00eb nj\u00eb rregull t\u00eb ngjash\u00ebm n\u00eb kodet zgjedhore apo n\u00eb ligjet p\u00ebr financimin e partive politike t\u00eb vendeve t\u00eb tjera. \u00cbsht\u00eb e qart\u00eb se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb trillim \u201corigjinal\u201d i Kodit ton\u00eb Zgjedhor.<\/p>\n<p>P\u00ebr \u00e7far\u00eb b\u00ebhet fjal\u00eb?<\/p>\n<p>Duke pranuar se n\u00eb dit\u00ebt e sotme fushatat elektorale jan\u00eb t\u00eb paimagjinueshme pa reklama n\u00eb internet, Kodi Zgjedhor prezantoi p\u00ebrcaktimin e \u201cmedias elektronike (portaleve t\u00eb internetit)\u201d si segment i tret\u00eb n\u00eb industrin\u00eb e medias, krahas \u201ctransmetuesve\u201d dhe \u201cmedias s\u00eb shkruar\u201d.<\/p>\n<p>Por n\u00eb nenin 76-d, q\u00eb flet p\u00ebr fondet p\u00ebr reklamat politike me pages\u00eb q\u00eb marrin partit\u00eb nga Buxheti, pika 7 thot\u00eb: \u201cShuma totale q\u00eb nj\u00eb pjes\u00ebmarr\u00ebs mund t\u00eb shpenzoj\u00eb p\u00ebr p\u00ebrfaq\u00ebsimin mediatik n\u00eb t\u00eb gjitha mediat elektronike (portalet e internetit) dhe median e shkruar. , nuk mund t\u00eb mbuloj\u00eb m\u00eb shum\u00eb se. 25% t\u00eb mjeteve t\u00eb ndara p\u00ebr reklama politike t\u00eb paguara n\u00eb pajtim me paragrafin (5) t\u00eb k\u00ebtij neni\u201d.<\/p>\n<p>Me \u00e7far\u00eb logjike, me \u00e7far\u00eb argumentesh dhe me \u00e7far\u00eb arsyetimi \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb kjo shp\u00ebrndarje \u2013 25% p\u00ebr portalet dhe mediat e shkruara, dhe pjesa tjet\u00ebr prej 75% (ndoshta) p\u00ebr transmetuesit? Pse 25% dhe jo 26%, p\u00ebr shembull? Cili \u00ebsht\u00eb kuptimi i k\u00ebtij kufizimi, kur tashm\u00eb \u00ebsht\u00eb konfirmuar empirikisht se njer\u00ebzit marrin m\u00eb shum\u00eb informacion n\u00eb internet? Absolutisht asnj\u00eb!<\/p>\n<p>N\u00eb takimet me p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb partive politike dhe me kryetarin e Komisionit Shtet\u00ebror t\u00eb Zgjedhjeve, p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e onlinemedia.mk theksuan se kjo dispozit\u00eb e pakuptimt\u00eb, e cila padyshim \u00ebsht\u00eb rezultat i lobimit jolegjitim, duhet shfuqizuar si e paq\u00ebndrueshme n\u00eb \u00e7do kuptim.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, ne propozuam q\u00eb mediat online duhet t\u00eb plot\u00ebsojn\u00eb p\u00ebr t\u2019u kualifikuar p\u00ebr pjes\u00ebmarrje n\u00eb reklamat politike me pages\u00eb. Me pak fjal\u00eb, k\u00ebto jan\u00eb kushtet q\u00eb mediat profesionale online i kan\u00eb vendosur vetes si standarde vet\u00ebrregulluese. Ideja \u00ebsht\u00eb q\u00eb t\u2019i jepet fund praktik\u00ebs s\u00eb drejtimit korruptiv t\u00eb fondeve buxhetore p\u00ebr fushat\u00ebn zgjedhore n\u00eb disa portale, apo grupe portalesh nga t\u00eb nj\u00ebjtit pronar\u00eb mediash, t\u00eb cilat nuk p\u00ebrmbushin as standardet elementare profesionale. Kjo praktik\u00eb komprometon fushatat zgjedhore dhe inkurajon ekonomin\u00eb gri n\u00eb media.<\/p>\n<p>K\u00ebto jan\u00eb vet\u00ebm disa nga pyetjet q\u00eb kan\u00eb ngritur p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e shoqat\u00ebs onlinemedia.mk n\u00eb bisedat e m\u00ebparshme me disa subjekte nga sektori publik, por edhe me subjekte nga komuniteti i biznesit dhe nga sektor\u00eb t\u00eb tjer\u00eb me t\u00eb cil\u00ebt bashk\u00ebpunojn\u00eb portalet e internetit.<\/p>\n<p>K\u00ebto dit\u00eb ka nj\u00eb debat publik dhe pjes\u00ebrisht t\u00eb fshehur p\u00ebr m\u00ebnyrat sesi shteti i ndihmon medias dhe si rregullohet ligj\u00ebrisht, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb kjo praktik\u00eb t\u00eb vazhdoj\u00eb edhe n\u00eb t\u00eb ardhmen. Shoqata onlinemedia.mk po e p\u00ebrcjell me kujdes at\u00eb debat, por rikujton se, p\u00ebrve\u00e7 nj\u00eb intervali t\u00eb shkurt\u00ebr prej tre muajsh gjat\u00eb pandemis\u00eb s\u00eb koronavirusit, portalet e internetit n\u00eb asnj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb nuk jan\u00eb mb\u00ebshtetur financiarisht apo subvencionuar nga shteti.<\/p>\n<p>Q\u00ebndrimi parimor i Shoqat\u00ebs onlimedia.mk p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje \u00ebsht\u00eb si vijon: n\u00ebse ekziston nj\u00eb marr\u00ebveshje e lart\u00eb n\u00eb bashk\u00ebsin\u00eb politike dhe shoq\u00ebrore se \u00ebsht\u00eb e nevojshme q\u00eb shteti t\u00eb mb\u00ebshtes financiarisht mediat me parat\u00eb e taksapaguesve, m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja \u00ebsht\u00eb q\u00eb ajo mb\u00ebshtetje t\u00eb jet\u00eb jo selektive, jodiskriminuese, sistematike dhe mbi t\u00eb gjitha e drejtuar ndaj punonj\u00ebsve t\u00eb medias, jo pronar\u00ebve t\u00eb medias.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb, megjithat\u00eb, mediat profesionale online po v\u00ebn\u00eb n\u00eb pah \u00e7\u00ebshtjet e rregullimit ligjor dhe p\u00ebrmir\u00ebsimit t\u00eb statusit social t\u00eb k\u00ebtij segmenti t\u00eb industris\u00eb mediatike. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim, Shoqata onlinemedia.mk k\u00ebrkon aleat\u00eb, para s\u00eb gjithash n\u00eb komunitetin gazetaresk, por edhe m\u00eb gjer\u00eb. Ne po p\u00ebrpiqemi t\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsojm\u00eb se temat q\u00eb shtrojm\u00eb jan\u00eb t\u00eb nj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsie t\u00eb madhe dhe meritojn\u00eb angazhim aktiv dhe krijues t\u00eb t\u00eb gjitha subjekteve n\u00eb jet\u00ebn shoq\u00ebrore-politike.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Si fillim nevojiten ndryshime n\u00eb Ligjin p\u00ebr Media, Ligjin p\u00ebr t\u00eb Drejtat e Autorit dhe t\u00eb Drejtat e P\u00ebraf\u00ebrta si dhe Kodin Zgjedhor. Ekziston nj\u00eb<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":19292,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-19291","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-maqedoni"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19291","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=19291"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19291\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/19292"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=19291"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=19291"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=19291"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}