{"id":6316,"date":"2023-05-15T19:47:24","date_gmt":"2023-05-15T17:47:24","guid":{"rendered":"https:\/\/indeks.mk\/?p=6316"},"modified":"2023-05-15T19:47:24","modified_gmt":"2023-05-15T17:47:24","slug":"kush-eshte-kemal-kilicdaroglu-republikani-revolucionar-turk-qe-sfidoi-besueshmerine-e-erdoganit-ne-keto-zgjedhje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/?p=6316","title":{"rendered":"Kush \u00ebsht\u00eb Kemal Kilicdaroglu, republikani revolucionar turk q\u00eb sfidoi besueshm\u00ebrin\u00eb e Erdoganit n\u00eb k\u00ebto zgjedhje&#8230;"},"content":{"rendered":"<p>Shok\u00ebt e ngusht\u00eb e p\u00ebrshkruajn\u00eb si person aq t\u00eb qet\u00eb, saq\u00eb ua sfidon durimin edhe koleg\u00ebve t\u00eb tij.<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb ky 74-vje\u00e7ari Kemal Kilicdaroglu, kandidati turk p\u00ebr president i cili po ia sfidon pushtetin presidentit aktual Rexhep Tajip Erdogan, pas 20 vjet udh\u00ebheqje.<\/p>\n<p>Nj\u00eb ish-n\u00ebpun\u00ebs civil i but\u00eb, tamam antiteza e presidentit t\u00eb madh dhe t\u00eb fuqish\u00ebm t\u00eb Turqis\u00eb, Erdoganit. Dyshja do t\u00eb p\u00ebrball\u00ebn n\u00eb balotazhin presidencial t\u00eb Turqis\u00eb, m\u00eb 23 maj 2023, pasi presidenti aktual turk, n\u00eb zgjedhjet e 14 majit, nuk arriti 50%-in e nevojitur p\u00ebr t\u00eb rimarr\u00eb pushtetin me t\u00eb par\u00ebn.<\/p>\n<p>Ai ka humbur disa zgjedhje q\u00eb kur mori drejtimin e Partis\u00eb Popullore Republikane (PPR) n\u00eb vitin 2010, kur paraardh\u00ebsi i tij u detyrua t\u00eb largohej p\u00ebr shkak t\u00eb nj\u00eb lidhjeje jasht\u00ebmartesore, shkruan BBC, p\u00ebrcjell gazeta online Reporteri.net.<\/p>\n<p>Kur ta mendosh, ndoshta nuk \u00ebsht\u00eb kandidati i par\u00eb q\u00eb do t\u2019u shkonte mendja, q\u00eb gjasht\u00eb parti opozitare t\u00eb bashkohen pas tij vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb sfiduar Erdoganin.<\/p>\n<p>E megjithat\u00eb Kemal Kilicdaroglu \u00ebsht\u00eb nj\u00eb politikan me shum\u00eb p\u00ebrvoj\u00eb. Ai u zgjodh n\u00eb vitin 2002, n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin vit q\u00eb partia e presidentit aktual Erdogan erdhi n\u00eb pushtet.<\/p>\n<p>Ai u ka mbijetuar nj\u00eb s\u00ebr\u00eb sulmeve t\u00eb dhunshme, duke fituar reputacionin e t\u00eb qenit nj\u00eb nga politikan\u00ebt m\u00eb t\u00eb sh\u00ebnjestruar t\u00eb Turqis\u00eb. Madje, atij i \u00ebsht\u00eb dashur t\u00eb vesh\u00eb jelek antiplumb n\u00eb tubimet e tij t\u00eb fundit p\u00ebrpara zgjedhjeve t\u00eb s\u00eb diel\u00ebs.<\/p>\n<p>Gjesti q\u00eb e identifikoi 74 vje\u00e7arin n\u00eb k\u00ebto zgjedhje ishte shenja e zemr\u00ebs q\u00eb ai e formonte me duart e tij, transmeton Reporteri.net.<\/p>\n<p>Ai ka postuar n\u00eb rrjetet sociale nj\u00eb s\u00ebr\u00eb videosh nga kuzhina e tij modeste, ku shpesh iu \u00ebsht\u00eb drejtuar votuesve t\u00eb rinj p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje shum\u00eb t\u00eb ndjeshme si t\u00eb qenit pjes\u00eb e nj\u00eb komuniteti pakic\u00eb, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb vet\u00eb ai.<\/p>\n<p>Me nj\u00eb ton t\u00eb but\u00eb, ai iu drejtua votuesve duke th\u00ebn\u00eb se do t\u00eb bashkoj\u00eb t\u00eb gjitha shtresat e shoq\u00ebris\u00eb turke.<\/p>\n<p>Origjina e partis\u00eb s\u00eb tij, Partis\u00eb Popullore Republikane, daton q\u00eb nga themeluesi modern laik i Turqis\u00eb, Kemal Ataturk.<\/p>\n<p>Kjo parti konsiderohej prej koh\u00ebsh e af\u00ebrt me ushtrin\u00eb, e cila ka p\u00ebrmbysur qeverin\u00eb kat\u00ebr her\u00eb q\u00eb nga viti 1960 dhe \u00ebsht\u00eb par\u00eb gjithmon\u00eb si nj\u00eb parti e ashp\u00ebr n\u00eb \u00e7\u00ebshtjen e ndarjes s\u00eb kish\u00ebs dhe shtetit. Pas grushtshtetit ushtarak n\u00eb vitin 1980, ajo mb\u00ebshteti ndalimin e shamive n\u00eb shkolla dhe sh\u00ebrbime publike.<\/p>\n<p>Figura t\u00eb tjera partiake si kryetari i bashkis\u00eb s\u00eb Stambollit Ekrem Imamoglu (2-R) dhe kryetari i Ankaras\u00eb Mansur Yavas (L) u pan\u00eb gjithashtu si kandidat\u00eb presidencial\u00eb.<\/p>\n<p>I lindur n\u00eb dhjetor 1948, Kemal Kilicdaroglu ishte i kat\u00ebrti nga shtat\u00eb f\u00ebmij\u00ebt e familjes, t\u00eb rritur nga nj\u00eb sht\u00ebpiake dhe nj\u00eb n\u00ebpun\u00ebs civil, n\u00eb qytetin lindor t\u00eb Tuncelit. Ai vjen nga nj\u00eb familje e komunitetit Alevi, nj\u00eb sekt i ve\u00e7ant\u00eb islamik dhe pakic\u00eb fetare n\u00eb Turqi, shkruan tutje BBC.<\/p>\n<p>Kilicdaroglu ishte nj\u00eb nx\u00ebn\u00ebs i shk\u00eblqyer n\u00eb shkoll\u00eb e pastaj edhe si student n\u00eb Universitetin e Ankaras\u00eb, ku studioi ekonomin\u00eb.<\/p>\n<p>Ai kaloi vite si n\u00ebpun\u00ebs civil n\u00ebp\u00ebr bordet financiare t\u00eb Turqis\u00eb dhe fitoi nj\u00eb reputacion p\u00ebr eliminimin e korrupsionit si drejtor i Institucionit gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebs t\u00eb Sigurimeve Shoq\u00ebrore.<\/p>\n<p>Pas shtat\u00eb vitesh n\u00eb parlament, ai u zgjodh p\u00ebr t\u00eb kandiduar p\u00ebr nj\u00eb nga rolet m\u00eb t\u00eb fuqishme dhe prestigjioze t\u00eb Turqis\u00eb, si kryebashkiak i Stambollit. Edhe pse humbi gar\u00ebn, ai mori l\u00ebvdata p\u00ebr fushat\u00ebn q\u00eb organizoi dhe u b\u00eb nj\u00eb \u2018n\u00ebnkampion\u2019 shum\u00eb i besuesh\u00ebm p\u00ebr PPR-n\u00eb me 37% t\u00eb votave.<\/p>\n<p>Brenda nj\u00eb viti pas atij suksesi, lideri i Partis\u00eb Popullore Republikane dha dor\u00ebheqje pas shfaqjes s\u00eb nj\u00eb video-kasete sekrete ku dyshohej se ishte i p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb nj\u00eb afer\u00eb, dhe k\u00ebshtu Kilicdaroglu papritur e gjeti veten si kandidati kryesor p\u00ebr ta marr\u00eb mandatin.<\/p>\n<p>Kemal Kilicdaroglu ka pasur v\u00ebshtir\u00ebsi deri m\u00eb tani p\u00ebr t\u00eb rritur mb\u00ebshtetjen e partis\u00eb s\u00eb tij mbi 25%.<\/p>\n<p>Fillimisht, ai refuzoi q\u00eb t\u00eb kandidonte p\u00ebr udh\u00ebheqje, duke mos dashur t\u00eb p\u00ebrfitoj\u00eb nga skandali. Mir\u00ebpo tutje ai e zbuti q\u00ebndrimin, dhe n\u00eb fund ia doli t\u00eb fitoj\u00eb bindsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Rexhep Tajip Erdogan ishte tashm\u00eb n\u00eb kulmin e fuqis\u00eb s\u00eb tij, duke u b\u00ebr\u00eb kryeministri m\u00eb i suksessh\u00ebm i epok\u00ebs moderne t\u00eb Turqis\u00eb, pasi fitoi pothuajse gjysm\u00ebn e votave n\u00eb zgjedhjet e vitit 2011.<\/p>\n<p>PPR-ja doli e dyta, me diferenc\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb votave, por rriti vot\u00ebn e saj me pes\u00eb pik\u00eb p\u00ebrqindjeje.<\/p>\n<p>Por, n\u00eb 13 vitet e tij n\u00eb krye, ai ka udh\u00ebhequr nj\u00eb revolucion t\u00eb qet\u00eb brenda partis\u00eb. 74-vje\u00e7ari \u00ebsht\u00eb p\u00ebrpjekur t\u00eb b\u00ebj\u00eb paqe me islamist\u00ebt p\u00ebrmes gjesteve si pjes\u00ebmarrja n\u00eb darkat e iftarit dhe ka fshir\u00eb kodet e vjetra militariste t\u00eb partis\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cKur e takova p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb, nuk mendova se ai ishte nj\u00eb lider revolucionar, por evolucionar\u201d, tha p\u00ebr BBC-n\u00eb ish-kolegja e partis\u00eb, Melda Onur.<\/p>\n<p>Gjasht\u00eb parti opozitare kan\u00eb mbledhur forcat p\u00ebr ta sfiduar Rexhep Tajip Erdogan me nj\u00eb kandidat t\u00eb vet\u00ebm<br \/>\nE nj\u00ebjta thot\u00eb se Kilicdaroglu \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i vendosur n\u00eb di\u00e7ka, kur ai beson se \u00ebsht\u00eb e duhura.<\/p>\n<p>Kjo, sipas Onur, \u00ebsht\u00eb arsyeja pse atij iu desh\u00ebn 13 vjet p\u00ebr ta riformuar partin\u00eb e tij, dhe p\u00ebr ta siguruar mb\u00ebshtetjen e tyre p\u00ebr kandidimin e tij p\u00ebr president tash.<\/p>\n<p>N\u00eb p\u00ebrputhje me studimet e tij, ai ka mbajtur edhe disiplin\u00eb t\u00eb rrept\u00eb financiare. \u201cAi \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i kujdessh\u00ebm q\u00eb t\u00eb mos shpenzoj\u00eb kot p\u00ebr gj\u00ebra t\u00eb panevojshme,\u201d tha p\u00ebr BBC-n\u00eb bashk\u00ebpun\u00ebtori i tij i ngusht\u00eb, Okan Konuralp.<\/p>\n<p>Me kalimin e koh\u00ebs ai p\u00ebrfshiu n\u00eb partin\u00eb e tij edhe figura fetare, aktivist\u00eb t\u00eb komunitetit Kurd dhe aktiviste p\u00ebr t\u00eb drejtat e grave. K\u00ebt\u00eb e b\u00ebri p\u00ebr t\u2019ua d\u00ebshmuar shoq\u00ebris\u00eb turke se PPR-ja ka ndryshuar.<\/p>\n<p>\u201cPPR ka nj\u00eb struktur\u00eb dominuese mashkullore, dhe Kilicdaroglu nuk mund ta rr\u00ebzonte at\u00eb mur plot\u00ebsisht, por i p\u00eblqen t\u00eb punoj\u00eb me grat\u00eb,\u201d tha ish-bashk\u00ebpuntorja e tij, Melda Onur.<\/p>\n<p>Nj\u00eb koleg i partis\u00eb i tha BBC-s\u00eb se ai kurr\u00eb nuk e ngrit z\u00ebrin.<\/p>\n<p>\u201cNdonj\u00ebher\u00eb pun\u00ebt na b\u00ebhen l\u00ebmsh dhe ne s\u2019durohemi pa b\u00ebrtitur. Por edhe at\u00ebher\u00eb, Kilicdaroglu ruan qet\u00ebsin\u00eb,\u201d tha ai.<\/p>\n<p>N\u00eb momentin q\u00eb dikush hyn n\u00eb dhom\u00eb, ai ngrihet n\u00eb k\u00ebmb\u00eb dhe shtr\u00ebngon duart me t\u00eb, nuk flet kurr\u00eb me njer\u00ebzit q\u00eb ulen pas tavolin\u00ebs dhe kurr\u00eb nuk e nd\u00ebrpret ask\u00ebnd, tha tutje kolegu i tij, p\u00ebr BBC-n\u00eb, p\u00ebrcjell gazeta online Reporteri.net.<\/p>\n<p>Kjo natyr\u00eb e but\u00eb e tij n\u00eb t\u00eb folur, s\u00eb bashku me nj\u00eb ngjashm\u00ebri fizike me ish-udh\u00ebheq\u00ebsin indian, kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb atij t\u2019ia japin pseudonimin Gandhi Kemal.<\/p>\n<p>N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb po ashtu paq\u00ebsore, 74-vje\u00e7ari thuhet se u p\u00ebrgjigjet edhe sulmeve fizike.<\/p>\n<p>Ai u godit dy her\u00eb me grusht nga nj\u00eb vizitor n\u00eb parlament n\u00eb vitin 2014 teksa do t\u00eb mbante nj\u00eb fjalim para deputet\u00ebve t\u00eb partis\u00eb s\u00eb tij. Pavar\u00ebsisht se p\u00ebrfundoi me faqe dhe sy t\u00eb mavijosur, ai u b\u00ebri thirrje koleg\u00ebve q\u00eb t\u00eb ruajn\u00eb qet\u00ebsin\u00eb: \u201cRruga drejt demokracis\u00eb \u00ebsht\u00eb plot pengesa\u201d, raportohet t\u00eb ket\u00eb th\u00ebn\u00eb Kilicdaroglu.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2016, kolona e tij u sulmua nga nj\u00eb raket\u00eb nga grupi militant i Kurd\u00ebve dhe m\u00eb pas vitin e ardhsh\u00ebm ai i shp\u00ebtoi nj\u00eb tentative bombardimi nga grupi militant i Shteti Islamik.<\/p>\n<p>Kemal Kilicdaroglu u sulmua n\u00eb funeralin e nj\u00eb ushtari n\u00eb Ankara n\u00eb vitin 2019.<\/p>\n<p>Ai i mbijetoi nj\u00eb tentative tjet\u00ebr sulmi n\u00eb vitin 2019, n\u00eb funeralin e nj\u00eb ushtari.<\/p>\n<p>\u201cK\u00ebto p\u00ebrpjekje nuk mund t\u00eb na ndalojn\u00eb\u201d, kishte th\u00ebn\u00eb ai pasi u mor n\u00ebn mbik\u00ebqyrje nga policia.<\/p>\n<p>Mir\u00ebpo ishte grushtshteti i d\u00ebshtuar i 2016-\u00ebs, ai i cili b\u00ebri q\u00eb reputacioni i Kemal Kilicdaroglu t\u00eb p\u00ebrhapej p\u00ebrtej Turqis\u00eb.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa Presidenti Erdogan goditi turq\u00ebt q\u00eb i dilnin kund\u00ebr, duke arrestuar dhe pushuar disa prej tyre, lideri i opozit\u00ebs, tash kandidati me t\u00eb cilin Erdogan ka shkuar n\u00eb balotazh, nisi nj\u00eb \u201cMarsh p\u00ebr Drejt\u00ebsi\u201d.<\/p>\n<p>Pavar\u00ebsisht suksesit q\u00eb pati ky marsh, Kilicdaroglu zgjodhi mos ta sfidonte presidenc\u00ebn p\u00ebr vitin e ardhsh\u00ebm, duke pritur pes\u00eb vjet t\u00eb tjera p\u00ebr t\u00eb shfryt\u00ebzuar shansin e tij.<\/p>\n<p>Iu desh\u00ebn muaj p\u00ebr t\u00eb bindur partit\u00eb e tjera opozitare q\u00eb t\u00eb mb\u00ebshtesnin ofert\u00ebn e tij. PPR ka n\u00eb p\u00ebrb\u00ebrje fol\u00ebs m\u00eb t\u00eb mir\u00eb dhe ndoshta figura t\u00eb profilit m\u00eb t\u00eb lart\u00eb q\u00eb fituan gar\u00ebn p\u00ebr kryetar bashkie n\u00eb Stamboll dhe Ankara.<\/p>\n<p>Duke mbajtur nj\u00eb tabel\u00eb q\u00eb thoshte \u201cDrejt\u00ebsia\u201d n\u00eb turqisht, Kemal Kilicdaroglu mblodhi opozit\u00ebn kund\u00ebr presidentit. <\/p>\n<p>Por derisa rivali i tij Erdogan \u00ebsht\u00eb dob\u00ebsuar, koleg\u00ebt e partis\u00eb besojn\u00eb se ky \u00ebsht\u00eb momenti i liderit t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Ai ka arritur gjithashtu t\u2019i b\u00ebj\u00eb bashk\u00eb gjasht\u00eb parti opozitare, t\u00eb cilat p\u00ebrndryshe kan\u00eb pak t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta.<\/p>\n<p>\u201cNuk kam d\u00ebgjuar kurr\u00eb nj\u00eb fjal\u00eb urrejtjeje nga goja e tij. Ai mund t\u00eb jet\u00eb i zem\u00ebruar me dik\u00eb, por ruan qet\u00ebsin\u00eb dhe pastaj e fal at\u00eb person leht\u00ebsisht\u201d, tha Okan Konuralp.<\/p>\n<p>\u201cKjo \u00ebsht\u00eb arsyeja pse ai [Kilicdaroglu] mund t\u00eb bashk\u00ebpunoj\u00eb me politikan\u00eb q\u00eb dikur, n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn, e kund\u00ebrshtonin duksh\u00ebm\u201d. \/Reporteri.net\/.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shok\u00ebt e ngusht\u00eb e p\u00ebrshkruajn\u00eb si person aq t\u00eb qet\u00eb, saq\u00eb ua sfidon durimin edhe koleg\u00ebve t\u00eb tij. \u00cbsht\u00eb ky 74-vje\u00e7ari Kemal Kilicdaroglu, kandidati turk<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-6316","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6316","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6316"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6316\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6316"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6316"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/indeks.bilten.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6316"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}